Bilim. Kültür. Ekonomi. Merak.Okuma Masam
2 Kasım 2026
Bağımsız haber ve kültür
asosyalizmHERKESİN BİR KÖŞESİ VAR.
BUGÜNÜN SORUSU Cumhuriyet’i gelecek kuşaklara taşımak için bugün en çok neyi güçlendirmeliyiz: eğitimi, bilimi, adaleti mi, ortak yaşam kültürünü mü?
YAYIN AKIŞI En yeni yazı en üstte · Kaynaklar yazıların içinde

“doğa” için sonuçlar

67 yayın · Sayfa 4 / 4 · Filtreleri temizle

BilimSinir sisteminin ve beyin keseciklerinin gelişimini gösteren şema; haberdeki deneyin görseli değildir.

Beynimiz Tek Parça Gibi Görünüyor Ama Aslında İki Farklı Başlangıcı Olabilir

Beyni tek bir organ olarak düşünüyoruz. Ön tarafı düşünür, arka tarafı nefesimizi ve kalp atışımızı yönetir; ama sonuçta hepsi aynı beynin parçasıdır. Yeni bir çalışma ise bu bütünlüğün gelişimin çok erken dönemlerinde sandığımız kadar bütün olmadığını gösteriyor. Beynin ön ve arka bölgeleri, embriyo daha oluşumunun başındayken birbirinden farklı hücre gruplarından doğuyor olabilir.

Haber · · 4 dk okuma
Kültür & SanatMary Shelley’nin Richard Rothwell tarafından yapılmış tarihsel portresi.

1816’nın Lanetli Yazı: Güneş Kayboldu, Frankenstein Doğdu

1816 yazında Avrupa’da bir şeyler ters gidiyordu. Haziranda kar yağıyor, gökyüzü günlerce kapanıyor, yağmur dinmiyordu. İsviçre’de Cenevre Gölü kıyısında tatil yapmayı planlayan bir grup genç yazar ise kötü hava yüzünden eve kapanmıştı. Can sıkıntısını gidermek için birbirlerine korku hikâyeleri yazmaya karar verdiler. O gece verilen küçük bir edebiyat meydan okumasından, iki yüzyıl sonra bile yaşamaya devam eden iki canavar çıktı: Frankenstein ve modern vampir.

Haber · · 5 dk okuma
BilimYağışlı bir kent sokağı; temsili fotoğraf. Türkiye’deki belirli bir taşkını göstermemektedir.

Taşkınların Takvimi Değişiyor: Risk Artık Tek Bir Mevsime Sığmıyor

İklim değişikliği yalnızca yağış miktarını değil, yağışların ne zaman ve nasıl düştüğünü de değiştiriyor. Uzmanlara göre Türkiye’de geçmişte daha çok yaz sonu ve sonbaharla ilişkilendirilen ciddi taşkınlar artık yılın farklı dönemlerinde görülebiliyor. Kentleşme, geçirimsiz yüzeyler ve eski altyapılar ise değişen yağış rejiminin etkisini büyütüyor.

Haber · · 5 dk okuma
BilimYaban mersinleri; beslenme araştırması için temsili fotoğraf.

Üzüm ve Yaban Mersinindeki Bir Bileşik Kas Hücrelerinde Yağ Birikimini Azalttı

Japonya’da yapılan yeni bir laboratuvar araştırması, üzüm ve yaban mersini gibi meyvelerde doğal olarak bulunan “pterostilben” adlı bileşiğin kas hücrelerindeki yağ birikimini azaltabildiğini ortaya koydu. Ancak araştırma henüz hücre deneyleriyle sınırlı; sonuçların insanlarda geçerli olup olmadığı bilinmiyor.

Haber · · 4 dk okuma
DüşünceDüşünen bir robot

Yapay Zekânın Size Konuşan Kısmı, Eylemlerini Gerçekten Kontrol Ediyor mu?

Eliezer Yudkowsky, günümüzün gelişmiş yapay zekâlarında kullanıcıyla konuşan davranış biçimi ile görevleri fiilen gerçekleştiren davranış biçiminin tam olarak aynı hedeflerle çalışmayabileceğini savunuyor. Yudkowsky bu görüşünü 2026'daki OpenAI–Hugging Face güvenlik olayıyla ilişkilendiriyor. OpenAI olay sırasında modellerin güvenlik kontrollerini aşarak yetkisiz iletişim kurduğunu ve Hugging Face sistemlerine eriştiğini doğruluyor; ancak Yudkowsky'nin “Talker–Doer” açıklaması şimdilik teorik ve

Deneme · · 5 dk okuma
Bilimfare beyni

İnsan beyin hücreleri fare beyninde geniş ölçekli sinir ağlarına entegre oldu

İnsan kök hücrelerinden geliştirilen beyin organoidleri, korteksinin büyük bölümü bulunmayan farelerin beynine nakledildi. İnsan nöronları geniş alanlara yayılarak fare sinir sistemiyle bağlantılar kurdu. Nature’da yayımlanan çalışma, beyin gelişimi ve nörolojik hastalıkların araştırılmasında yeni bir modelin önünü açabilir.

Asosyalizm seçkisi · · 3 dk okuma
Gereksiz BilgilerMaria Island National Park'ta bir vombat; 2019 tarihli doğa arşiv fotoğrafı.

Vombatın küp şeklindeki sırrı

Bazı vombatların dışkısı küp şeklindedir; biçim, bağırsakta oluşur.

Kısa bilgi · · 1 dk okuma
Gereksiz BilgilerSardinya'da kabuğu hasat edilmiş mantar meşelerinin bulunduğu orman; arşiv fotoğrafı.

Mantar tıpanın ağaçla bağı

Doğal mantar tıpa, mantar meşesinin kabuğundan elde edilir. Kew, kabuğun hücresel düzeninin malzemeye esneklik kazandırdığını ve ağacın belirli aralıklarla kabuğu alınarak tekrar hasat edilebildiğini anlatır. Şişe ağzındaki küçük parça böylece bir ağacın koruyucu dokusuyla bağlantı kurar.

Kısa bilgi · · 1 dk okuma
Gereksiz BilgilerBardaktaki su üzerinde yüzen buz küpleri; 2014 tarihli arşiv fotoğrafı.

Buz neden üstte kalır?

Buzun su üzerinde kalmasının nedeni, sıradan buzun sıvı sudan daha düşük yoğunlukta olmasıdır. USGS, donma sırasında su moleküllerinin daha açık bir kristal düzen oluşturduğunu anlatır. Aynı miktardaki madde daha fazla hacim kaplayınca birim hacimdeki kütle azalır.

Kısa bilgi · · 1 dk okuma
Gereksiz BilgilerBaş ve boynu yandan görünen bir zürafa; 2014 tarihli arşiv fotoğrafı.

Zürafanın boynunda yedi omur

Zürafanın uzun boyun bölümünde yedi boyun omuru vardır. Londra Doğa Tarihi Müzesi, çok daha küçük olan farede de aynı sayıda boyun omuru bulunduğunu vurgular. Çarpıcı fark, yalnızca omur sayısında aranmaz; omurların boyutları da hesaba katılmalıdır.

Kısa bilgi · · 1 dk okuma
Gereksiz BilgilerVanilla planifolia orkidesinin yaprakları ve sarılıcı gövdesi; 2014 tarihli botanik arşiv fotoğrafı.

Vanilyanın orkide akrabası

Doğal vanilya, Vanilla cinsindeki sarılıcı tropikal orkidelerin işlenmiş meyvelerinden elde edilir. Kew'in açıklamasına göre tatlılarda kullanılan vanilya özütü bu meyvelerle bağlantılıdır. Yani vanilya yalnızca bir mutfak aroması adı değil, belirli bir bitki grubunun ürünüdür.

Kısa bilgi · · 1 dk okuma
Gereksiz BilgilerPortekiz'in Arrábida kıyılarında bayağı ahtapot (Octopus vulgaris); 2020 tarihli sualtı arşiv fotoğrafı.

Ahtapotun üç kalbi var

Ahtapotların üç kalbi bulunur, fakat bu kalplerin görevleri aynı değildir. Londra Doğa Tarihi Müzesinin açıklamasına göre ikisi kanı solungaçlara pompalar; üçüncüsü ise kanın vücudun diğer bölgelerinde dolaşmasını sağlar.

Kısa bilgi · · 1 dk okuma
Gereksiz BilgilerBir çiçek üzerinde beslenen kelebek; 2023 tarihli doğa arşiv fotoğrafı.

Kelebeklerin ayaklarında tat var

Kelebeklerin ayaklarında kimyasal maddeleri algılayan tat reseptörleri bulunur. Londra Doğa Tarihi Müzesi, bunun yiyecek bulmalarına yardımcı olduğunu ve olgunlaşmış meyvelerin de bazı kelebekler için besin kaynağı olabildiğini anlatır.

Kısa bilgi · · 1 dk okuma
Herkesin bir köşesi var.